ქართული ოცნების გუნდის ყოფილი მინისტრი, კახა კახიშვილი, სოციალურ ქსელში, წერს:
დღეს საქართველოში სურსათზე მაღალი ფასები უკვე ჩვეულებრივ მოვლენად იქცა.
ხორცი, რძის პროდუქტები, ყველი, კვერცხი, ძეხვეული, სოსისები და სხვა ყოველდღიური მოხმარების პროდუქცია ხშირად იმაზე ძვირი ღირს, ვიდრე ევროპის არაერთ ქვეყანაში.
თუმცა, საკითხი მხოლოდ ფასი არ არის.
როდესაც მოქალაქე მაღალ ფასს იხდის, მას აქვს უფლება იცოდეს, რამდენად ხარისხიანია პროდუქტი, რამდენად შეესაბამება მისი რეალური შემადგენლობა ეტიკეტზე მითითებულ ინფორმაციას და რამდენად დაცულია უსაფრთხოების სტანდარტები.
განვითარებულ ქვეყნებში — გერმანიაში, საფრანგეთში, დიდ ბრიტანეთში, ნიდერლანდებში, დანიაში, კანადასა და აშშ-ში — სწორედ ამიტომ ფართოდ გამოიყენება საკონტროლო შესყიდვები. სახელმწიფო ორგანოები ჩვეულებრივი მომხმარებლის მსგავსად ყიდულობენ პროდუქტს და შემდეგ დამოუკიდებელ ლაბორატორიებში ამოწმებენ მის ხარისხსა და შემადგენლობას.რა თქმა უნდა, საქართველოში სურსათის კონტროლი უკვე ხორციელდება და შესაბამის უწყებებს ამისთვის მადლობა ეკუთვნით.
თუმცა. ვფიქრობ, რომ ასეთი კონტროლი კიდევ უფრო აქტიურად უნდა გავრცელდეს მსხვილ სავაჭრო ქსელებზე, სუპერმარკეტებსა და იმ ობიექტებზე, სადაც ყოველდღიურად ათიათასობით ადამიანი ყიდულობს პროდუქტს.
არანაკლებ მნიშვნელოვანია ეტიკეტირების საკითხი.
მომხმარებლისთვის მნიშვნელობა აქვს არა მხოლოდ იმას, რომ ეტიკეტი არსებობს, არამედ იმასაც, რამდენად შეესაბამება მასზე მითითებული ინფორმაცია პროდუქტის რეალურ შემადგენლობას.
სწორედ ამიტომ განვითარებულ ქვეყნებში ლაბორატორიული კვლევები ხშირად მოიცავს არა მხოლოდ უსაფრთხოების, არამედ ეტიკეტზე მითითებული მონაცემების სიზუსტის შემოწმებასაც.ხშირად მოქალაქეს ბუნებრივად უჩნდება კითხვა — როგორ შეიძლება ორ მსგავს პროდუქტს, რომელთა ეტიკეტებზეც თითქმის ერთნაირი ინფორმაციაა მითითებული, ფასში ორჯერ ან სამჯერ დიდი სხვაობა ჰქონდეს?ეს არ ნიშნავს, რომ იაფი პროდუქტი აუცილებლად ცუდია ან ძვირი აუცილებლად კარგი. სწორედ ამიტომ საჭიროა დამოუკიდებელი ლაბორატორიული კვლევები, რომლებიც საზოგადოებას ობიექტურ პასუხს გასცემს.
ასეთი სისტემა მხოლოდ მომხმარებლის ინტერესებს არ ემსახურება. იგი იცავს იმ ბიზნესსაც, რომელიც ხარისხის სტანდარტებს კეთილსინდისიერად იცავს.
საუბარი არ არის მხოლოდ პროდუქტზე.
საუბარია იმაზე, თუ რას აძლევენ მშობლები საკუთარ შვილებს, რას ყიდულობენ ოჯახები ყოველდღიურად და რამდენად შეუძლიათ დარწმუნებულნი იყვნენ, რომ შეძენილი პროდუქტი უსაფრთხო და ხარისხიანია.
მინდა კონკრეტული წინადადებით მივმართო საქართველოს მთავრობასა და საქართველოს პარლამენტს.
პირველი — დაიწყოს მუშაობა სურსათის უსაფრთხოებისა და მომხმარებელთა ინფორმირების ერთიანი, საჯარო და მარტივად ხელმისაწვდომი რეესტრის შექმნაზე.
ვფიქრობ, მოქალაქეს უნდა შეეძლოს რამდენიმე წუთში მოიძიოს ინფორმაცია იმის შესახებ:
- შემოწმდა თუ არა კონკრეტული კომპანია, საწარმო ან სავაჭრო ობიექტი;
- რამდენჯერ ჩატარდა შემოწმება;
- როდის ჩატარდა ბოლო შემოწმება;
- რომელი პროდუქცია შემოწმდა;
- რა სახის ლაბორატორიული კვლევები განხორციელდა;
- შეესაბამებოდა თუ არა პროდუქტის რეალური შემადგენლობა ეტიკეტზე მითითებულ ინფორმაციას;
- გამოვლინდა თუ არა დარღვევები;
- რა ზომები იქნა მიღებული;
- დაჯარიმდა თუ არა კომპანია;
- შეჩერდა თუ არა კონკრეტული პროდუქციის რეალიზაცია;
- აღმოიფხვრა თუ არა შემდგომში გამოვლენილი დარღვევები;
- ჩატარდა თუ არა განმეორებითი შემოწმება და რა შედეგით დასრულდა იგი.
დიდ ბრიტანეთში მოქალაქეებს შეუძლიათ იხილონ კვების ობიექტებისა და საწარმოების ჰიგიენური შეფასებები, ევროპის ქვეყნებში მოქმედებს სწრაფი შეტყობინებების სისტემები, ხოლო რიგ სახელმწიფოებში შემოწმებების შედეგები საჯაროდ ქვეყნდება და მომხმარებლისთვის მარტივად ხელმისაწვდომია.
ვფიქრობ, მსგავსი პრაქტიკის დანერგვა საქართველოში მნიშვნელოვანი ნაბიჯი იქნებოდა მომხმარებლის უფლებების დაცვის, ბაზრის გამჭვირვალობისა და კეთილსინდისიერი ბიზნესის მხარდაჭერის მიმართულებით.
მეორე — მიმაჩნია, რომ საქართველოს მთავრობამ და საქართველოს პარლამენტმა უნდა იმსჯელონ პასუხისმგებლობის გამკაცრებაზეც იმ შემთხვევებისთვის, როდესაც დადასტურდება სურსათის, საყოფაცხოვრებო ქიმიის, პირადი ჰიგიენის საშუალებებისა და სხვა ადამიანის ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პროდუქციის განზრახ ფალსიფიკაცია ან მომხმარებლის შეგნებული შეცდომაში შეყვანა.
საუბარი არ არის ტექნიკურ შეცდომებზე ან უმნიშვნელო დარღვევებზე.
საუბარია იმ შემთხვევებზე, როდესაც მომხმარებელი შეგნებულად შეჰყავთ შეცდომაში პროდუქტის რეალური შემადგენლობის, წარმომავლობის ან თვისებების შესახებ.ასეთ შემთხვევებში ზიანი მხოლოდ ეკონომიკური არ არის. იგი პირდაპირ შეიძლება უკავშირდებოდეს ადამიანის ჯანმრთელობასა და უსაფრთხოებას.ყველა ეკონომიკურ, სოციალურ თუ პოლიტიკურ საკითხს საბოლოოდ ერთი საერთო მიზანი უნდა ჰქონდეს — ადამიანის კეთილდღეობა და ჯანმრთელობა.ფასი მნიშვნელოვანია, კონკურენცია მნიშვნელოვანია, ეკონომიკური ზრდაც მნიშვნელოვანია, მაგრამ ადამიანის ჯანმრთელობაზე მნიშვნელოვანი არაფერია.სწორედ ამიტომ სახელმწიფოს ერთ-ერთი უმთავრესი ვალდებულებაა იზრუნოს საკუთარი მოქალაქეების ჯანმრთელობაზე, უზრუნველყოს უსაფრთხო და ხარისხიანი პროდუქციის ხელმისაწვდომობა და დაიცვას მომხმარებელი როგორც შეცდომაში შეყვანისგან, ისე ისეთი პროდუქციისგან, რომელმაც შესაძლოა ზიანი მიაყენოს მის ჯანმრთელობას.ჯანმრთელი მოქალაქე ძლიერი საზოგადოების, ძლიერი ეკონომიკისა და ძლიერი სახელმწიფოს საფუძველია.ძლიერი სახელმწიფო მხოლოდ რეგულაციებით არ იზომება.ძლიერი სახელმწიფო ის სახელმწიფოა, რომელიც ეფექტიანად იცავს მომხმარებლის უფლებებს, ჯანმრთელობასა და ინტერესებს.მოქალაქეს აქვს უფლება იცოდეს არა მხოლოდ რამდენს იხდის, არამედ ზუსტად რას ყიდულობს.სწორედ ამიტომ მიმაჩნია, რომ სურსათის უსაფრთხოების, გამჭვირვალობისა და მომხმარებლის უფლებების დაცვის მიმართულებით საქართველომ უნდა გადადგას კიდევ ერთი ნაბიჯი წინ — უფრო ფართო კონტროლის, მეტი საჯაროობისა და თანამედროვე, ყველასათვის ხელმისაწვდომი ინფორმაციის სისტემის შექმნის გზით.ნდობა არ იქმნება განცხადებებით.
ნდობა იქმნება მაშინ, როდესაც მოქალაქეს შეუძლია თავად გადაამოწმოს ინფორმაცია.
















კომენტარები