როგორ გადაარჩინა ამერიკის უმაგალითო თანადგომამ საქართველო – დავით ჩუთლაშვილი

ბლოგერი, დავით ჩუთლაშვილი:

2008 წლის აგვისტოს ომის შეფასებისას, საქართველოში ინფილტრირებული რუსული აგენტურა დღემდე ბოლო ხმაში გაჰკივის, რომ ამერიკამ მაშინ ჩვენ “მიგვატოვა.” რუსეთის აგენტებს სურთ იმგვარად წარმოაჩინონ, თითქოს მაშინ, როცა რუსული ტანკები თბილისში შემოსასვლელად ემზადებოდნენ, ამერიკამ ჩვენ მხოლოდ “წყალი და პამპერსები” გამოგვიგზავნა.

ეს რომ მტკნარი სიცრუეა, ამაში ამ სტატიის წაკითხვის შემდეგ საბოლოოდ დარწმუნდებით. მაშ, გავიხსენოთ აგვისტოს მოვლენები და მოგონებებს მივყვეთ ქრონოლოგიურად:

2008 წლის აგვისტოს ომის დროს ამერიკის შეერთებული შტატების ჩართულობა მართლაც გადამწყვეტი ფაქტორი იყო რუსული აგრესიის შეჩერებასა და თბილისის ოკუპაციის თავიდან არიდებაში. თეთრი სახლის მაშინდელმა ადმინისტრაციამ, ჯორჯ ბუშის მეთაურობით, გამოიყენა როგორც დიპლომატიური, ისე სამხედრო-პოლიტიკური ინსტრუმენტები, რომლებმაც კრემლს აჩვენა, რომ მისი წინსვლის შემთხვევაში ფასი ძალიან მაღალი იქნებოდა.

აქ არის დეტალური ანალიზი იმისა, თუ კონკრეტულად რომელმა ენერგიულმა ნაბიჯებმა ითამაშა გადამწყვეტი როლი:

1. ოპერაცია Assured Delivery

ეს იყო ყველაზე თვალსაჩინო და ეფექტური სვლა. აშშ-მა დაიწყო „ჰუმანიტარული მისია“, რომელიც სინამდვილეში ძალის დემონსტრირება იყო.

ამერიკულმა სამხედრო-სატვირთო თვითმფრინავებმა (C-17 Globemaster III) დაიწყეს დაშვება თბილისის საერთაშორისო აეროპორტში. ოფიციალურად მათ ჩამოჰქონდათ ჰუმანიტარული ტვირთი (წყალი, მედიკამენტები, საბნები), მაგრამ პოლიტიკური გზავნილი სხვა იყო: ამერიკული სამხედრო ავიაციის ყოფნა აეროპორტში ფაქტობრივად ნიშნავდა, რომ რუსეთი ვეღარ დაბომბავდა ამ სტრატეგიულ ობიექტს. ამან თბილისის თავზე ერთგვარი არაფორმალური „რკინის გუმბათი“ შექმნა.

აშშ-ს საავიაციო ძალებმა უზრუნველყვეს ერაყში მყოფი 2000-მდე ქართველი სამხედროს (ელიტური ქვედანაყოფის) სასწრაფო გადმოსროლა საქართველოში. ამან ქართულ მხარეს საშუალება მისცა, გაემაგრებინა თბილისის თავდაცვითი ხაზი, რაც რუსეთისთვის დედაქალაქის აღებას გაცილებით სისხლიან და რთულ ოპერაციად აქცევდა.

ამერიკამ შავ ზღვაში შემოიყვანა სამხედრო ხომალდები, მათ შორის USS McFaul და სარდლობის ხომალდი USS Mount Whitney.

მათი შემოსვლა, ოფიციალურად, ასევე ჰუმანიტარული მიზნით ხდებოდა, თუმცა ეს იყო უზარმაზარი შემაკავებელი ფაქტორი. USS McFaul აღჭურვილი იყო მძლავრი „ტომაჰავკის“ ტიპის რაკეტებით, რომელთა მოქმედების რადიუსი მოსკოვამდეც კი აღწევდა.

როდესაც რუსეთმა ფოთის პორტი დაიკავა და დაბლოკა, ამერიკულმა გემებმა კურსი ბათუმისკენ აიღეს. ამან რუსულ სარდლობას აჩვენა, რომ აშშ ფიზიკურად იყო წარმოდგენილი კონფლიქტის ზონაში და ნებისმიერი არასწორი გათვლა რუსი პილოტის ან კაპიტნის მხრიდან შეიძლებოდა პირდაპირ სამხედრო დაპირისპირებაში გადაზრდილიყო აშშ-თან, რისთვისაც რუსეთი მზად არ იყო.

ჯორჯ ბუშის ადმინისტრაციამ, ევროპელი კოლეგებისგან განსხვავებით (რომლებიც უფრო ფრთხილები იყვნენ), მკვეთრი განცხადებები გააკეთა. კერძოდ, პრეზიდენტმა ბუშმა თეთრი სახლის ვარდების ბაღში გააკეთა საგანგებო განცხადება, სადაც პირდაპირ დაადანაშაულა რუსეთი სუვერენული ქვეყნის ოკუპაციაში და მოითხოვა ცეცხლის შეწყვეტა. მან ხაზი გაუსვა, რომ რუსეთის ქმედებები საფრთხეს უქმნიდა მის ურთიერთობას აშშ-სა და დასავლეთთან.

სახელმწიფო მდივანი კონდოლიზა რაისი პირადად ჩამოვიდა თბილისში და დადგა პრეზიდენტ სააკაშვილის გვერდით. ეს იყო სიგნალი, რომ ვაშინგტონი არ ტოვებდა საქართველოს მარტო და არ აღიარებდა რეჟიმის ძალადობრივ ცვლილებას.

რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია, არსებობს ცნობები, რომ კულისებს მიღმა კომუნიკაცია კიდევ უფრო მკაცრი იყო. გავრცელებული ინფორმაციით (მათ შორის რონალდ ასმუსის წიგნიდან „მცირე ომი, რომელმაც შეძრა მსოფლიო“), ამერიკულმა მხარემ რუსებს უთხრა, რომ თუ ისინი თბილისისკენ დაიძვრებოდნენ, აშშ ვერ მისცემდა გარანტიას, რომ არ ჩაერეოდა კონფლიქტში სამხედრო ძალით.

რუსეთს ჰქონდა გეგმა მაქსიმუმი — თბილისის აღება და ხელისუფლების ცვლილება. თუმცა, აშშ-ს ენერგიულმა ნაბიჯებმა კრემლს აჩვენა შემდეგი რისკები:

1. პირდაპირი შეტაკების საფრთხე აშშ-ს სამხედრო ძალებთან.

2. თბილისის გამაგრება ერაყიდან დაბრუნებული ბრიგადით (რაც ბლიცკრიგს შეუძლებელს ხდიდა).

3. სრული პოლიტიკური იზოლაცია და ეკონომიკური სანქციების გარდაუვალობა.

მიუხედავად იმისა, რომ ცეცხლის შეწყვეტის შეთანხმება ფორმალურად ევროკავშირის (ნიკოლა სარკოზის) შუამავლობით გაფორმდა, სწორედ ამერიკის „უხეშმა ძალამ“ (Hard Power) და სამხედრო კუნთების დემონსტრირებამ აიძულა პუტინი, შეჩერებულიყო იქ, სადაც შეჩერდა და უარი ეთქვა თბილისის აღებაზე.

აი, რატომ დასრულდა აგვისტოს ომი 5 დღეში და არ გაიწელა უკრაინის ომივით წლების მანძილზე!

აგვისტოს ომში ამერიკის თანადგომა უპრეცედენტო იყო. მსგავსი თანადგომა არ ჰქონია უკრაინას 2022 წელს. სწორედ ამიტომ მოხდა უკრაინაში ის, რაც საბედნიეროდ ვერ მოხდა ჩვენთან.

სწორედ ამიტომ, დღეს “ქართულ ოცნებად” წოდებულ სამშობლოს მოღალატეთა ბანდისთვის კრემლიდან გამოგზავნილი ერთ-ერთი დაჟინებული დავალებაც სწორედ იმაში მდგომარეობს, რომ თანდათანობით, მიზანმიმართულად მოხდეს იმხელა გაუცხოება ქართულ და ამერიკულ საზოგადოებებს შორის, ამერიკასა და საქართველოს შორის იმხელა ყინულის კედელი აღიმართოს, რომ თუ რუსეთი საქართველოში კიდევ შემოიჭრება, ამერიკა მხარში ისე აქტიურად აღარ დაგვიდგეს, როგორც 2008 წელს დაგვიდგა.

ამჟამად ივანიშვილის რუსული რეჟიმის ერთ-ერთი ძირითადი მიზანია, რომ გაჩნდეს იმხელა უფსკრული საქართველოსა და ამერიკას შორის, რომ ეს უფსკრული რეჟიმის დამხობის შემდეგაც კი სრულად ვერავინ ვეღარ ამოავსოს და ამერიკა საქართველოს მტრად თუ ვერ იქცევა, ცალყბა და გულგრილ მეგობრად მაინც გადაიქცეს, რომელიც ოკუპანტს და აგრესორს ომით აღარ დაემუქრება ჩვენს გამო.