მშრომელი თუ დამსაქმებელი – ვინ მიიღებს გამოთავისუფლებულ საშემოსავლოს?

მთავრობის ანტიკრიზისული გეგმის ფარგლებში, 2020 წლის პირველი მაისიდან 6 თვის განმავლობაში წესდება საგადასახადო შეღავათები იმ დასაქმებულებზე, რომლებსაც Covid-19-ის ეპიდემიის პირობებში სამსახური/ხელფასი შეუნარჩუნდათ.

28 აპრილს ფინანსთა სამინისტროს წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ შეღავათი ეხება ყველა ტიპის ორგანიზაციას, მათ შორის:

• კომპანიებს;
• საწარმოებს;
• არასამთავრობო ორგანიზაციებს;

ასევე, მეწარმე ფიზიკურ პირებს, რომლებსაც დაქირავებული ჰყავთ ფიზიკური პირები, მათი შესრულებული სამუშაოების შესაბამისად უხდიან ხელფასს და ამავდროულად, იხდიან საშემოსავლო გადასახადს.რა თანხა თავისუფლდება გადასახადისგან?

მინისტრის მოადგილის თქმით, თვეში 750 ლარის ხელფასზე საშემოსავლო გადასახადისგან თავისუფლდებიან ის ფიზიკური პირები, რომლებიც დაქირავებით არიან დასაქმებულები და ამ 6-თვიან პერიოდში მათი ხელფასი არ აღემატება თვეში 1500 ლარს.

მაგალითად, თუკი კონტრაქტით ხელფასი 1400 ლარი გქონდათ, საშემოსავლო გადასახადი (ანუ 1400 ლარის 20%) 280 ლარი გამოდიოდა, ხელზე ასაღები თანხა კი 1120 ლარი.

ახლა გამოდის, რომ ამ 1400-დან 750 ლარი თავისუფლდება საშემოსავლო გადასახადისგან, ანუ მხოლოდ 650 ლარი დაიბეგრება. 650-ის 20% არის 130 ლარი. გამოდის, რომ 1400 ლარიდან მხოლოდ 130 ლარი დაიბეგრება. დაუბეგრავი რჩება 1270 ლარი.დასაქმებულს თუ დამსაქმებელს?

რა ხდება ახლა? დასაქმებული, რომელსაც 1400 ლარი ჰქონდა კონტრაქტით განსაზღვრული, ხელზე კვლავ 1120 ლარს მიიღებს, თუ 1270-ს? თუ გამოთავისუფლებული თანხა დამსაქმებელს დარჩება?

შეღავათის მიზანი, როგორც ლაშა ხუციშვილმა განაცხადა, არის ის, რომ „დამსაქმებლებს შეუმცირდეთ ყოველთვიური ხარჯი და ჰქონდეთ შესაძლებლობა, მაქსიმალურად მეტი სამუშაო ადგილი შეინარჩუნონ და დაქირავებულ პირებს აუნაზღაურონ მათი ხელფასები“.

ამ განმარტებიდან არ არის ცალსახა, გამოთავისუფლებულ გადასახადს დასაქმებული მიიღებდა თუ დამსაქმებელი.

საგადასახადო კოდექსის 79-ე მუხლის თანახმად, საშემოსავლო გადასახადის გადამხდელი არის ფიზიკური პირი, თუმცა საქართველოს რეალობაში, საშემოსავლო გადასახადი დასაქმებულამდე არ აღწევს — მის ადმინისტრირებას იურიდიული პირი ახორციელებს.

მოგვიანებით მინისტრის მოადგილეს ამ საკითხზე კითხვა დაუსვეს „ტვ პირველის“ გადაცემა „საქმის კურსში“. მან განაცხადა:

„ამ შემთხვეავში მნიშვნელოვანია ის, რომ ფიზიკური პირიც (ანუ დაქირავებული) და დამსაქმებელიც თანხმდებიან კონკრეტული ხელფასის ოდენობაზე, როდესაც ამა თუ იმ სახელშეკრულებო ურთიერთობებში შედიან“.

„შესაბამისად, იმ შემთხვევაში, თუ კომპანიას შესაძლებლობა ექნება, რომ აღნიშნული შეღავათის პირობებში გაზარდოს ხელფასი დაქირავებულის, ამას იზამს, ხოლო თუ ამის რესურსი არ ექნება, ეს დაეხმარება იმას, რომ სამუშაო ადგილები არ შეამციროს“, – განაცხადა ლაშა ხუციშვილმა (ფინანსთა მინისტრის მოადგილე)

ჟურნალისტის დამაზუსტებელ კითხვაზე ლაშა ხუციშვილმა განაცხადა: „სამართლებრივად რომ შევხედოთ, ეს გადასაწყვეტი იქნება დამქირავებელსა და დაქირავებულს შორის შეთანხმებაზე“.

ნეტგაზეთი